Orta Format (Roll Film Fotoğraf Makineleri)

Tanıtım, reklam, stüdyo fotoğrafçılığı yapan profesyoneller tercih eder. 35 mm’den daha büyük ölçülere sahip ve Roll film olarak adlandırılan (120, 220) filmleri kullanırlar. Bu nedenle görüntü kalitesi yüksektir (özellikle büyük ebatlı baskılarda kendini gösterir).

Bu makinelerin gövde üzerinde refleks ayna sistemi ve basit bir örtücü sistemi yer alır. Objektif, film magazini, netleme sistemi ve bakaç bu basit gövde üzerine eklenir. Elemanların gövde üzerine takıp çıkarılabilir olması bu makinelerin en temel özelliğidir. Böylece fotoğraf çeken teknik ve estetik açıdan sayısız olanaklara kavuşur. Gövdeleri kutu şeklindedir. Görünüş olarak 35 mm makinelerden çok farklıdır. Ancak sınırlı da olsa 35 mm makinelere benzeyenleri ve magazinsiz olanları vardır. Bakaç ve netleme sistemi genellikle bir başlık gibi gövdenin üzerindedir. Başlık değiştirilerek farklı bakaçlar kullanılabilir. Bakaç sisteminde prizma yoksa görüntü terstir. Makine sağa çevrildiğinde görüntü sola döner. Bu da alışık olmayanlar için zor bir durumdur. Bazı makinelerin ışıkölçerli bakaçları vardır.

Film, gövdeden ayrılabilen magazine takılır. Bu parça değişebilir niteliktedir. Bir magazine siyah beyaz, diğerine renkli negatif, bir diğerine ise saydam film takılabilir. Günümüzde film magazini yerine dijital arkalık (digital back) takılarak aynı gövde ile dijital ve filmle çekim yapabilirsiniz. Aynı şekilde polaroid film kullanılabilen magazinler sayesinde poz değerleri ve kompozisyonu kontrol amacıyla test çekimleri yapılabilir. Bu makinelerin sabit (değiştirilemeyen) magazinli, otomatik netlemeli objektiflere sahip olanları ve motor takılabilenleri vardır.

Magazin sistemi fotoğraf çeken için pek çok avantaj sunar. Bunlardan biri de farklı film boyutlarını aynı gövde üzerinde kullanabilmektir (buna olanak tanıyan modellerde). Roll film boyutu standarttır. Filmin 6 cm. olan eni kullanılarak üç farklı boyut elde edilebilir. Bunlar; 4,5x6, 6x6 ve 6x7 cm. biçiminde sıralanabilir. Standart (120) roll film kullanıldığında bu makinelerle 15 kare 4,5x6, 12 kare 6x6 veya 10 kare 6x7 fotoğraf çekebilirsiniz. Eğer iki misli uzunluktaki 220 tip roll film kullanırsanız çekilen fotoğraf sayısı iki kat artar.

Orta format makineler için normal objektif değeri farklıdır. 4,5x6 ve 6x6 makineler için 75 ve 80 mm. 6x7 makineler için ise 90 mm normal objektiftir (Bunun nedeni kullandıkları film boyutudur. Bunu daha sonra ayrıntılı olarak açıklayacağım). Objektiflerin en büyük diyafram açıklığı 35 mm makinelerde kullanılanlara göre iki diyafram daha küçüktür. Çok düşük ışık söz konusu olmadığı sürece bu sorun olmaz. 6x6 makineler için ideal geniş açı 50 mm’dir. Bu objektifin bakış açısı 35 mm fotoğraf makinelerindeki 28 mm’ye karşılık gelir. Orta format makinelerde iki farklı örtücü sistemi kullanılır. Objektif üzerinde yer alan yaprak örtücü ya da gövde üzerinde yer alan perde örtücü. Sisteminde örtücü bulunan objektifler pahalıdır. Perdeli örtücü sistemli makinelerin objektifleri daha ucuzdur. Öte yandan perdeli örtücü sistemi, yüksek örtücü hızlarında flaşlı çekim yapılırken senkron sağlayamaz. Ancak yaprak örtücü sistemi, her örtücü hızında senkron sağlar.